زگیل سرطانی چیست؟ | سرطان زگیل تناسلی + علائم

تا به حال به این فکر کرده‌اید که برخی از زگیل‌ها، به خصوص آن‌هایی که توسط سویه‌های خاصی از یک ویروس شایع ایجاد می‌شوند، می‌توانند آغازگر فرآیندهای جدی‌تری مانند سرطان باشند؟ در دنیای پزشکی، این زگیل‌ها به نام زگیل سرطانی شناخته نمی‌شوند، بلکه عامل ایجاد کننده آن‌ها، یعنی ویروس پاپیلومای انسانی (HPV)، نقشی کلیدی در ابتلا به انواع مختلفی از سرطان‌ها ایفا می‌کند. خبر خوب اینکه احتمال شکل گرفتن سرطان از طریق زگیل بسیار کم است؛ اما در صورت رشد بیش از اندازه و مشاهده یک سری علائم غیرطبیعی، باید حتما برای درمان زگیل و تشخیص به موقع به دکتر مراجعه کرد.

آیا زگیل تناسلی باعث سرطان می‌شود؟

زگیل‌ها ضایعات پوستی هستند که عمدتا در اثر عفونت با ویروس پاپیلومای انسانی ایجاد می‌شوند. این ویروس خانواده بسیار بزرگی از ویروس‌ها را شامل می‌شود که بیش از 100 نوع مختلف دارد. جالب است بدانید که بسیاری از این انواع HPV بی‌ضرر هستند و فقط باعث ایجاد زگیل‌های معمولی روی پوست دست، پا، صورت یا نواحی دیگر بدن می‌شوند. این نوع زگیل‌ها که به زگیل‌های خوش‌خیم یا زگیل تناسلی خفیف معروفند، معمولا هیچ خطری برای سلامتی ندارند و بیشتر از نظر زیبایی یا راحتی آزاردهنده هستند.

اما نکته مهم اینجاست که برخی از انواع HPV، که به آن‌ها ویروس و زگیل تناسلی پرخطر گفته می‌شود، می‌توانند سلول‌های سالم بدن را تغییر داده و در طولانی مدت، منجر به بروز سرطان شوند. این سویه‌های پرخطر، برخلاف سویه‌های کم‌خطر، اغلب هیچ علامت ظاهری مشخصی مانند زگیل ندارند و عفونت با آن‌ها ممکن است سال‌ها بدون هیچ نشانه‌ای ادامه یابد تا زمانی که سلول‌های تغییر یافته به مرحله سرطانی برسند.

علائم زگیل سرطانی؛ چگونه آن را تشخیص دهیم؟

اصطلاح زگیل سرطانی از نظر علمی دقیق نیست؛ زیرا ضایعات زگیل ظاهری معمولا ناشی از سویه‌های کم خطر HPV هستند؛ اما عفونت‌های پنهان ناشی از سویه‌های پرخطر مانند HPV 16 و HPV 18 می‌توانند با تغییر ساختار سلول‌ها باعث ایجاد تغییرات پیش سرطانی شوند. تغییرات پیش سرطانی و سرطانی ناشی از HPV معمولا در مراحل اولیه هیچ علامت ظاهری یا دردی ندارند. با این حال، بروز علائم زیر در ناحیه تناسلی یا حلق نیازمند بررسی فوری پزشکی است:

ضایعات ظاهری زگیل با معاینه بالینی توسط پزشک متخصص تشخیص داده می‌شوند. اما برای تشخیص سویه‌های پرخطر و سرطانی، انجام تست HPV DNA همراه با تست پاپ اسمیر و در صورت لزوم کولپوسکوپی یا بیوپسی تنها راه علمی و قطعی است.

زگیل سرطانی چه شکلی است؟

یکی از رایج‌ترین سوالات بیماران در مورد زگیل سرطانی این است که شکل و ظاهر آن چگونه است؟ به طور کلی، نمی‌توان از طریق شکل زگیل، سرطانی بودن آن را تشخیص داد. زگیل‌های سرطانی معمولا به شکل زگیل ظاهر نمی‌شوند و در سطح میکروسکوپی و بسیار ریز باعث تغییر سلول‌ها می‌شوند.

این در حالی است که زگیل‌های کم خطر معمولا به شکل برجستگی‌های گوشتی، نرم و همرنگ پوست یا اندکی تیره‌تر دیده می‌شوند. از همین جهت اگر زگیل تناسلی در ناحیه‌ای از لابیاها و فرج (در زنان) و یا در آلت تناسلی و بیضه‌های مردان دیدید، به احتمال زیاد قرار نیست که این زگیل به سرطان تبدیل شود.

شکل ضایعات زگیل تناسلی در صورت پیشرفت به سمت بدخیمی

 اگر یک ضایعه پوست تناسلی وارد فاز سرطانی شود، ممکن است به شکل زخم‌های عمقی، توده‌های سفت و برجسته دیده شود. گاهی لکه‌های قرمز یا سفید غیرطبیعی یا ضایعاتی که به راحتی دچار خونریزی می‌شوند نیز نشان دهنده بدخیم شدن زگیل‌ها هستند. در این شرایط درمان زگیل تناسلی باید در اولویت قرار بگیرد.

نحوه تبدیل زگیل به سرطان

ویروس HPV، یک ویروس بسیار مسری است که به‌راحتی از طریق تماس پوست با پوست به فرد دیگر منتقل می‌شود. در اکثر مواقع این ویروس خوش خیم بوده و هیچ عارضه جدی را برای فرد به همراه ندارد. حتی اگر زگیل تناسلی در اثر این ویروس ایجاد شود، به احتمال زیاد این زگیل توسط خود بدن و یا با روش‌هایی همچون لیزردرمانی قابل درمان است؛ اما در بعضی از مواقع، ویروس اچ پی وی مدت زیادی در بدن می‌ماند و عفونت‌های شدیدی را ایجاد می‌کند.

در واقع پس از اینکه ویروس وارد بدن شد، شروع به تغییر سلول‌های نواحی خاصی به ویژه زگیل تناسلی می‌کند. این تغییرات سلولی پس از 3 ماه تا 1 سال نشانه‌هایی را در بدن ایجاد می‌کنند. اگر این تغییرات به موقع درمان نشوند، می‌توانند پیش زمینه‌ای برای ابتلا به سرطان باشند و حتی گاهی آنقدر تغییرات سلول تشدید می‌شود که سیستم ایمنی بدن نیز قادر به مبارزه با آن‌ها نیست. در این شرایط است که زگیل سرطانی شکل گرفته و باید درمان‌های موثر برای آن انتخاب شود.

کدام سویه‌های HPV باعث ایجاد زگیل سرطانی می‌شوند؟

همه انواع ویروس اچ پی وی باعث ایجاد سرطان نمی‌شوند. سویه‌های HPV که در ایجاد زگیل‌های معمولی نقش دارند، معمولا کم‌خطر هستند؛ اما حدود 14 نوع از این ویروس، به ویژه انواع 16 و 18، به عنوان سویه‌های پرخطر شناخته می‌شوند. این سویه‌ها قادرند DNA سلول‌های میزبان را تغییر داده و باعث رشد کنترل نشده سلول‌ها شوند که در نهایت منجر به سرطان می‌گردد.

• HPV 16
• HPV 18
• HPV 31
• HPV 33
• HPV 35
• HPV 39
• HPV 59
• HPV 68

مشاهده کنید: عکس زگیل سرطانی

انواع سرطان‌های ناشی از ویروس HPV

ویروس HPV به شدت مسری است و می‌تواند روی هر ناحیه‌ای از پوست که رطوبت بالا داشته باشد، رشد کند و سلول‌های خود را تکثیر دهد. با این حال، سرطان‌های ناشی از این ویروس بیشتر در دهانه رحم و سپس در نواحی دیگری از جمله مقعد و آلت تناسلی، دیده می‌شوند.

سرطان دهانه رحم

سرطان دهانه رحم، شایع‌ترین نوع سرطانی است که با عفونت HPV مرتبط است. بیش از 99 درصد موارد سرطان دهانه رحم ناشی از عفونت طولانی‌مدت با سویه‌های پرخطر این ویروس به ویژه 16 و 18 می‌باشد. ویروس به سلول‌های پوشاننده دهانه رحم حمله کرده و باعث تغییرات غیرطبیعی در آن‌ها می‌شود. این تغییرات ممکن است سال‌ها طول بکشد تا به مرحله سرطانی تبدیل شوند.

با پیشرفت علم، سرطان دهانه رحم یکی از قابل پیشگیری‌ترین و قابل درمان‌ترین سرطان‌ها محسوب می‌شود، مشروط بر اینکه به موقع تشخیص داده شود. تست‌های غربالگری مانند پاپ اسمیر که سلول‌های غیرطبیعی را شناسایی می‌کند و تست HPV که وجود ویروس پرخطر را تشخیص می‌دهد، نقش حیاتی در پیشگیری و تشخیص زودهنگام این بیماری دارند.

علائم هشداردهنده

سرطان دهانه رحم در مراحل اولیه هیچ گونه علامت خاصی ندارد؛ اما با پیشرفت بیماری ممکن است علائمی همچون موارد زیر را داشته باشد:

• خونریزی غیرطبیعی واژینال پس از رابطه جنسی
• خونریزی حتی بعد از یائسگی بانوان
• درد در ناحیه لگن
• ترشحات غیرطبیعی واژینال
• درد در هنگام رابطه جنسی

سرطان مقعد

عفونت با سویه‌های پرخطر HPV، به ویژه نوع 16، عامل اصلی ابتلا به سرطان مقعد است. این ویروس می‌تواند سلول‌های ناحیه مقعد را آلوده کرده و باعث رشد سرطانی آن‌ها شود. افرادی که سیستم ایمنی ضعیف یا سابقه ابتلا به زگیل تناسلی دارند، بیشتر در معرض خطر ابتلا به سرطان مقعد هستند.

علائم هشداردهنده

• خونریزی از مقعد
• درد یا احساس پری در ناحیه مقعد
• وجود توده یا برجستگی در اطراف مقعد
• تغییر در عادات روده (مانند یبوست یا اسهال)
• خارش یا ترشحات مختلف از مقعد

سرطان آلت تناسلی

سرطان آلت تناسلی، جزو سرطان‌های نادر در اثر ویروس HPV است. البته حدود نیمی از این نوع سرطان در آقایان، با عفونت اچ پی وی مرتبط است. سویه‌های پرخطر HPV می‌توانند سلول‌های پوست آلت تناسلی را آلوده کرده و منجر به بروز سرطان شوند.

علائم هشداردهنده

• تغییر رنگ یا ضخیم شدن پوست آلت تناسلی
• ایجاد یک توده یا زخم
• ترشح بدبو از زیر پوست ختنه گاه
• خونریزی غیر طبیعی در موارد پیشرفته

سرطان واژن و فرج

حدود 75 درصد از موارد سرطان واژن و حدود 40 درصد از موارد سرطان فرج (بخش خارجی دستگاه تناسلی زنانه) ناشی از عفونت HPV هستند. مانند سایر سرطان‌های مرتبط با HPV، این ویروس سلول‌های این نواحی را آلوده کرده و با تغییرات سلولی، خطر بدخیمی را افزایش می‌دهد.

علائم هشداردهنده

• خونریزی غیرطبیعی واژینال
• احساس توده یا درد در ناحیه واژن یا فرج
• خارش یا سوزش مزمن در ناحیه فرج
• تغییر رنگ پوست فرج
• برجستگی یا زخم در ناحیه فرج

سرطان حلق و دهان

در سال‌های اخیر، شاهد افزایش قابل توجهی در موارد سرطان‌های ناحیه حلق و دهان (مانند قسمت پشتی گلو، لوزه‌ها و پایه زبان) بوده‌ایم که ناشی از عفونت HPV هستند. این نوع سرطان، برخلاف انواع سنتی آن که با سیگار و الکل مرتبط بود، بیشتر در افراد جوان‌تر و بدون سابقه مصرف دخانیات و الکل دیده می‌شود. انتقال HPV در این نواحی عمدتا از طریق رابطه جنسی دهانی رخ می‌دهد.

علائم هشداردهنده

• گلودرد مداوم که بهبود نمی‌یابد
• مشکل در بلعیدن غذا
• احساس وجود توده در گلو
• تغییر صدا (خشونت صدا)
• کاهش وزن ناخواسته
• درد در ناحیه گوش

عکس زگیل سرطانی زنان

یکی از مهم‌ترین دغدغه‌های بانوان هنگام مواجهه با ضایعات پوستی تناسلی این است که آیا زگیل‌های مشاهده شده نشان دهنده سرطان هستند یا خیر؟ بیشتر زگیل‌های ظاهری زنان (نواحی فرج، واژن و اطراف مقعد) ناشی از سویه‌های کم‌خطر HPV هستند و ماهیت سرطانی ندارند.

تغییرات سلولی پرخطر و پیش سرطانی معمولا هیچ زگیل، برجستگی یا علامت ظاهری متداول ندارند و تنها در معاینه تخصصی یا کولپوسکوپی مشخص می‌شوند. با این حال، در صورتی که عفونت پرخطر پیشرفت کند، ممکن است ضایعاتی با ویژگی‌های زیر در تصویر و معاینات بالینی زنان دیده شوند:

• توده‌های سفت و غیرمتقارن: وجود برجستگی‌های سفت با حاشیه‌های نامنظم در ناحیه فرج (وولوا) یا اطراف مقعد را در عکس زگیل سرطانی زنان بررسی کنید. این علائم معمولا نشان دهنده پیش سرطانی شدن ضایعات هستند.
• زخم‌های پایدار و بدخیم: زخم‌ها یا زخم‌های لبه‌ داری که بهبود پیدا نمی‌کنند و به راحتی دچار خونریزی می‌شوند، نشانه تغییر سلولی بدخیم هستند.
• تغییر رنگ و بافت پوست: تیرگی، قرمزی شدید یا سفید شدن بخشی از پوست ناحیه تناسلی همراه با ضخیم شدن بافت می‌تواند علائم زگیل سرطانی باشد.

عکس زگیل سرطانی مردان

در آقایان ابتلا به سویه‌های کم خطر HPV به صورت زگیل‌های برجسته و نرم روی تنه آلت، کلاهک (پنس)، کیسه بیضه یا اطراف مقعد بروز می‌کند که خطری از نظر سرطانی شدن ندارند. اما ویروس‌های پرخطر که می‌توانند زمینه ساز سرطان‌های نادرتر مانند سرطان آلت تناسلی یا مقعد شوند، در مراحل اولیه معمولا هیچ زگیل مشخصی ایجاد نمی‌کنند. در صورت بروز تغییرات بدخیم یا پیش سرطانی در مردان، نشانه‌های ظاهری که در بررسی‌های پزشکی یا تصاویر بالینی دیده می‌شوند شامل موارد زیر است:

• تغییرات پوستی روی آلت تناسلی: ایجاد لکه‌های ضخیم، قرمز یا سفید رنگ روی کلاهک یا بدنه آلت از نشانه‌ها و علائم زگیل سرطانی هستند.
• توده‌ها و زخم‌های مجزا: وجود توده‌های برجسته و سفت یا زخم‌های بدون درد که به مرور زمان بزرگ‌تر شده یا خونریزی می‌کنند.
• ترشحات یا تغییرات زیر پوست ختنه گاه: ایجاد ضایعات، ترشحات بدبو یا سفت شدن بافت در زیر پوست ختنه گاه را جدی بگیرید.

اهمیت درمان زگیل و پیشگیری از زگیل سرطانی

روند شکل گرفتن سلول‌های سرطانی ناشی از عفونت HPV به صورت تدریجی است. پس اگر در همان مراحل اولیه تشکیل شدن زگیل، آن را درمان کرد؛ احتمال ابتلا به سرطان به نزدیک صفر می‌رسد. تشخیص زگیل و درمان آن باید توسط متخصص انجام شود. پس از آن می‌توان با یکی از روش‌های درمان زگیل با لیزر و کرایوتراپی، ضایعات ظاهری زگیل را برطرف کرد و از رشد سلول‌های سرطانی جلوگیری نمود.

کلینیک HPV رونا، با حضور بهترین متخصص درمان زگیل در زنان و مردان آماده درمان زگیل‌های تناسلی در کوتاه‌ترین زمان و با بهترین نتیجه است. درمان زگیل با لیزر در یک جلسه در این کلینیک انجام می‌شود تا از رشد سلول‌های سرطانی جلوگیری شود.

📍 آدرس کلینیک رونا: تهران، شهرک غرب، بلوار دریا، بین مطهری جنوبی (سردار دریا) و شفق، جنب داروخانه دکتر رخشانی، پلاک ۱۲۸، واحد ۵ کلینیک HPV رونا

📞 شماره تلفن رزرو نوبت: ۰۹۱۹۶۵۶۶۷۳۵

📱 اینستاگرام: ronaclinic

چه افرادی بیشتر در معرض ابتلا به زگیل سرطانی هستند؟

خطر ابتلا به زگیل سرطانی برای همه افراد به یک شکل و شدت نیست. بعضی از گروه افراد بیشتر از سایرین در معرض ابتلا به سرطان ناشی از زگیل و ویروس HPV هستند؛ چرا که سیستم ایمنی بدن آن‌ها قادر به مبارزه با زگیل نیست و همین موضوع خطر ابتلا را افزایش می‌دهد. از جمله افراد در معرض خطر عبارتند از:

• افراد با سیستم ایمنی ضعیف: افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند، بیشتر در معرض ابتلا به زگیل سرطانی هستند. افراد مبتلا به HIV، مصرف‌کننده داروهای تضعیف کننده سیستم ایمنی و … باید زودتر برای درمان زگیل اقدام کنند.
• افراد با سابقه ابتلا به زگیل تناسلی: افرادی که قبلا سابقه ابتلا به زگیل تناسلی را داشته‌اند، ریسک بیشتری جهت ابتلا به زگیل سرطانی دارند. زیرا سلول‌های ناحیه تناسلی در دفعات قبلی دچار تغییر شده‌اند و بستر مناسب‌تری را برای رشد غیرطبیعی سلول‌ها به وجود می‌آورند.
• افراد سیگاری: مصرف دخانیات باعث ضعف سیستم ایمنی بدن شده و ریسک ابتلا به زگیل سرطانی را افزایش می‌دهد. اگر سیگار می‌کشید، برای پیشگیری از هر گونه خطر مصرف آن را کاهش داده و قطع کنید.

زگیل تناسلی بعد از چند وقت سرطانی می‌شود؟

زگیل تناسلی معمولاً سرطانی نمی‌شود؛ زیرا انواع ویروس HPV که زگیل ایجاد می‌کنند، اغلب با انواع پرخطر و سرطان‌زا متفاوت هستند. بیشتر عفونت‌های HPV نیز طی یک تا دو سال توسط سیستم ایمنی کنترل می‌شوند. بااین‌حال، باقی‌ماندن طولانی‌مدت انواع پرخطر HPV می‌تواند به تغییرات پیش‌سرطانی منجر شود. روند تبدیل عفونت پایدار HPV به سرطان دهانه رحم معمولاً حدود ۱۵ تا ۲۰ سال طول می‌کشد و در افراد دارای ضعف سیستم ایمنی ممکن است به ۵ تا ۱۰ سال کاهش یابد. بنابراین مشاهده زگیل به معنای ابتلا به سرطان نیست، اما معاینه پزشکی و انجام آزمایش‌های غربالگری مناسب برای تشخیص نوع ویروس اهمیت دارد.

آیا واکسن HPV از زگیل سرطانی پیشگیری می‌کند؟

واکسن HPV که با نام واکسن گارداسیل نیز شناخته می‌شود، یکی از انواع واکسن‌های موثر برای پیشگیری از زگیل سرطانی و کنترل علائم زگیل در بدن افراد است. این واکسن، آنتی بادی‌هایی را در بدن ایجاد می‌کند که مانع از رشد سلول‌های غیرطبیعی در اثر ویروس HPV می‌شوند.

بنابراین، حتی اگر فرد مبتلا به HPV باشد و این واکسن را تزریق کند، باز هم احتمال شدت گرفتن زگیل و ابتلا به سویه‌های دیگر ویروس به حداقل می‌رسد. بنابراین، تزریق واکسن گارداسیل باید حتما در اولویت تمامی افراد به ویژه افراد در گروه پرخطر، قرار بگیرد تا سرطان‌های شایع ناشی از ویروس HPV به حداقل برسند.

درمان سرطان‌های مرتبط با HPV چگونه است؟

در صورت تشخیص قطعی زگیل سرطانی، درمان موفق باید بسته به نوع سرطان، مرحله و وسعت آن تعیین شود. معمولا درمان سرطان‌های ناشی از HPV شامل ترکیبی از چندین روش زیر است:

جراحی

برای جلوگیری از تکثیر سلول‌های سرطانی، باید حتما جراحی جهت برداشتن تومور سرطانی انجام شود. گاهی اوقات غدد لنفاوی نیز درگیر می‌شوند که با جراحی موفق می‌توان آن‌ها را خارج کرد.

شیمی درمانی

داروهای شیمی درمانی برای هدف قرار دادن سلول‌های سرطانی مورد استفاده قرار می‌گیرند. تجوز این داروها در اکثر مواقع مفید بوده و می‌تواند تاثیر مثبتی روی درمان موفقیت آمیز سرطان دهانه رحم و مقعد داشته باشد.

پرتودرمانی

در روش پرتودرمانی از اشعه با انرژی بالا برای از بین بردن سلول‌های سرطانی استفاده می‌شود. پرتودرمانی معمولا با شیمی درمانی ترکیب شده تا اثر موفقیت آمیزتری روی سلول‌های سرطانی داشته باشد و تمامی سلول‌های درگیر را از بین ببرد.

ایمونوتراپی

در این روش با تجویز داروها و یک سری ویتامین‌های تخصصی، سیستم ایمنی بدن برای مبارزه بهتر با ویروس و سلول‌های سرطانی تقویت می‌گردد. ایمونوتراپی، تاثیر مستقیمی برای مبارزه با سلول‌های سرطانی داشته و باید در کنار سایر روش‌ها انجام شود.

جمع‌بندی 

در این مقاله در مورد زگیل سرطانی صحبت کردیم. اگرچه احتمال ابتلا به سرطان در اثر ویروس HPV محدود است؛ اما همچنان توصیه می‌شود که درمان را به تعویق نیندازید و اجازه دهید تا متخصصان با دقت، سلول‌های دهانه رحم و آلت تناسلی شما را بررسی کنند. در کلینیک HPV رونا، نه تنها درمان زگیل‌های خوش خیم در زمان کوتاه انجام می‌شود؛ بلکه هر گونه سلول غیرطبیعی و پیش سرطانی ناشی از اچ پی وی نیز تشخیص داده شده و درمان پیشگیرانه آغاز می‌شود.

سوالات متداول

• آیا همه افراد مبتلا به زگیل تناسلی در معرض خطر سرطان هستند؟

خیر. اکثر افراد در معرض خطر ابتلا به زگیل سرطانی نیستند و زگیل خود به خود در بدن آن‌ها درمان می‌شود. فقط در صورتی زگیل به سرطان منجر می‌شود که ناشی از سویه‌های پرخطر HPV باشد.

• درمان به موقع زگیل تناسلی به پیشگیری و کنترل سرطان کمک می‌کند؟

بله. درمان به موقع زگیل تناسلی و حذف آن از روی پوست، از رشد سلول‌های غیرطبیعی جلوگیری می‌کند. بنابراین، حتی اگر زگیل خفیف و کم خطر دارید، بهتر است که در همان زمان مشاهده علائم، به فکر درمان آن باشید.

• چه مدت بعد از ابتلا به ویروس HPV، زگیل سرطانی شکل می‌گیرد؟

معمولا سال‌ها طول می‌کشد تا عفونت ناشی از ویروس اچ پی وی به سلول‌های سرطانی و شکل‌گیری زگیل سرطانی منجر شود. با این حال زمان ابتلا به زگیل سرطانی در هر فرد می‌تواند متفاوت باشد.

• برای پیشگیری از زگیل سرطانی چه کنیم؟

بهترین راه برای پیشگیری از زگیل سرطانی، تقویت سیستم ایمنی بدن برای مبارزه بهتر با این ویروس است. هر چقدر سیستم ایمنی بدن بتواند سریع‌تر و بهتر با عفونت HPV مبارزه کند، پیشگیری از سرطان نیز ساده‌تر خواهد شد.