بسیاری از آقایان در سنین باروری، مدام نگران این هستند که بیماریهای زمینهای مانند واریکوسل باعث ناباروری آنها شود. رابطه واریکوسل و ناباروری را نمیتوان رد کرد؛ اما باید بدانید که هر مردی که مبتلا به این بیماری باشد، لزوما نابارور نیست. به خصوص اگر به موقع درمان واریکوسل انجام شود، نیازی به نگرانی از بابت ناباروری و بروز مشکلات جدی در مایع منی، اسپرم و قدرت باروری نخواهد بود. با این حال، نباید فراموش کنید که این بیماری میتواند در برخی از افراد روی عملکرد بیضه، کاهش تعداد، حرکت و کیفیت اسپرم تاثیر بگذارد. در ادامه مقاله قصد داریم بیشتر در مورد واریکوسل و ناباروری مردان صحبت کنیم تا با علمیتر به این بیماری نگاه کنید.
آیا واریکوسل باعث ناباروری میشود؟
بر اساس بررسیهای انجام شده نمیتوان رابطه واریکوسل و ناباروری را رد کرد؛ اما اینکه واریکوسل به طور قطعی باعث ناباروری شود، یک باور اشتباه است. واریکوسل یکی از شایعترین مشکلات قابل درمان در ناباروری مردان است که با تورم، بزرگ شدن و تجمع خون در بیضهها به ویژه بیضه سمت چپ همراه میباشد. این تجمع خون منجر به افزایش دمای بیضه و ناحیه تناسلی شده و میتواند روی کیفیت باروری تاثیر بگذارد.
در بسیاری از مردانی که به دلیل عوامل مردانه دچار مشکل باروری هستند، باید تحت تشخیص و بررسی دقیق این بیماری قرار بگیرند. با این حال، میزان تاثیر بیماری واریکوسل در هر یک از افراد متفاوت است. برخی از مردان سالها با آن زندگی میکنند و حتی قدرت باروری بسیار خوبی دارند، ولی برخی از آقایان نیز برای رفع ناباروری خود نیاز به درمان واریکوسل پیدا میکنند.
واریکوسل را نادیده نگیرید؛ سلامت باروری شما ارزش بررسی تخصصی دارد.
برای ارزیابی دقیق وضعیت اسپرم و انتخاب بهترین روش درمان، همین امروز با دکتر محمد رنجبری، متخصص اورولوژی، مشاوره دریافت کنید.
📞 دریافت نوبت و مشاوره تخصصی درمان واریکوسل: ۰۹۱۹۶۵۶۶۷۳۵
رابطه واریکوسل و ناباروری مردان چیست؟
رابطه واریکوسل و ناباروری مردان بیشتر به تاثیری مربوط میشود که این بیماری بر عملکرد سلولهای تولیدکننده اسپرم دارد. تولید اسپرم یک فرآیند حساس است و هر عاملی که محیط طبیعی بیضه را تغییر دهد، میتواند روی کیفیت آن تاثیر بگذارد. واریکوسل با ایجاد تغییرات مختلف در عملکرد بیضه، اسپرم و …، میتواند قدرت باروری آقایان را کاهش دهد. تاثیر واریکوسل و ناباروری مردان شامل موارد زیر هستند:
1. افزایش دمای اطراف بیضه و اختلال در تولید اسپرم
یکی از مهمترین دلایل ارتباط بین واریکوسل و ناباروری، افزایش دمای اطراف بیضه است. بیضهها برای تولید طبیعی اسپرم باید دمایی پایینتر از دمای مرکزی بدن داشته باشند. در بیماری واریکوسل، تجمع خون در رگهای اطراف بیضه باعث افزایش دمای این ناحیه میشود. افزایش دما میتواند عملکرد سلولهای تولیدکننده اسپرم را کاهش دهد و روند تولید اسپرم یا اسپرماتوژنز را دچار اختلال کند. اگر این شرایط برای مدت طولانی ادامه پیدا کند، ممکن است تعداد و کیفیت اسپرم کاهش یابد و در برخی افراد مشکلات باروری ایجاد شود.
2. کاهش تعداد اسپرمهای تولید شده
یکی دیگر از اثرات احتمالی واریکوسل، کاهش تعداد اسپرم در مایع منی است. زمانی که عملکرد طبیعی بیضه تحت تاثیر افزایش دما، اختلال گردش خون و تغییرات محیطی قرار میگیرد، ممکن است تولید اسپرم به اندازه کافی انجام نشود. کاهش تعداد اسپرم یکی از عواملی است که میتواند احتمال بارداری طبیعی را کاهش دهد؛ زیرا برای رسیدن اسپرم به تخمک، وجود تعداد کافی اسپرم سالم اهمیت دارد. البته میزان این کاهش تعداد اسپرم در همه افراد یکسان نیست و برخی مردان مبتلا به واریکوسل همچنان تعداد اسپرم طبیعی دارند.
3. کاهش حرکت طبیعی اسپرمها
حرکت مناسب اسپرم یکی از مهمترین عوامل برای باروری مردان است. اسپرم باید بتواند مسیر دستگاه تناسلی زن را طی کند و خود را به تخمک برساند. در برخی مردان مبتلا به واریکوسل، تغییرات ایجاد شده در محیط بیضه میتواند باعث کاهش تحرک اسپرمها شود. اینجاست که یکی دیگر از روابط واریکوسل و ناباروری مشخص میشود. کاهش حرکت اسپرم یا آستنواسپرمی ممکن است شانس رسیدن اسپرم سالم به تخمک را به حداقل برساند. به همین دلیل، در بررسی رابطه بیماری واریکوسل و ناباروری، آزمایش حرکت اسپرم یکی از پارامترهای مهم در آزمایش مایع منی محسوب میشود.
4. افزایش درصد اسپرمهای غیرطبیعی
واریکوسل ممکن است روی شکل طبیعی اسپرمها نیز تاثیر بگذارد. اسپرم سالم باید ساختار طبیعی شامل سر، بخش میانی و دم مناسب داشته باشد تا بتواند حرکت کند و فرآیند لقاح را انجام دهد. گاهی اوقات واریکوسل باعث افزایش تعداد اسپرمهایی میشود که دارای شکل غیرطبیعی هستند. تغییر در مورفولوژی اسپرم میتواند توانایی اسپرم برای لقاح با تخمک را کاهش دهد. این نیز یکی دیگر از روابط واریکوسل و ناباروری در مردان محسوب میشود.
5. افزایش آسیب DNA اسپرم به دلیل استرس اکسیداتیو
یکی از اثرات مهم واریکوسل که در سالهای اخیر مورد توجه قرار گرفته، افزایش استرس اکسیداتیو در محیط بیضه است. در این شرایط، میزان مواد اکسیدکننده در اطراف اسپرم افزایش پیدا میکند و میتواند به ساختار داخلی اسپرم آسیب وارد کند. آسیب DNA اسپرم ممکن است حتی زمانی که تعداد اسپرمها قابل قبول است، روی کیفیت باروری تاثیر بگذارد. به همین دلیل در برخی مردان مبتلا به ناباروری، علاوه بر آزمایش معمول اسپرم، بررسی آسیب DNA اسپرم نیز ممکن است توسط پزشک توصیه شود.
آیا واریکوسل به اسپرم آسیب میزند؟
برای باروری و ایجاد عمل لقاح، کیفیت، سلامت و تعداد اسپرمهای سالم اهمیت زیادی دارد. به علت اینکه واریکوسل باعث افزایش دما در ناحیه بیضه میشود و اسپرمها نیز روی این دما بسیار حساس هستند، احتمال آسیب به آنها وجود دارد. تولید اسپرم در بیضهها به شرایط بسیار دقیقی نیاز دارد. افزایش دما، اختلال در گردش خون و افزایش مواد آسیبرسان میتواند روند طبیعی تولید اسپرم را مختل کند. از همین جهت واریکوسل ممکن است باعث ایجاد تغییراتی در آزمایش اسپرم افراد مبتلا به واریکوسل شود که مهمترین آنها عبارتند از:
- کاهش تعداد اسپرمها در نمونه مایع منی
- کاهش تحرک اسپرمها و کاهش توانایی حرکت به سمت تخمک
- تغییر شکل اسپرمها و کاهش درصد اسپرمهای طبیعی
آیا همه افراد مبتلا به واریکوسل نابارور هستند؟
اگرچه رابطه واریکوسل و ناباروری سال هاست که مورد بررسی تحقیقات و پزشکان قرار گرفته است، اما این به معنای آن نیست که داشتن واریکوسل باعث ناباروری 100 درصدی آقایان میشود. بسیاری از مردان مبتلا به این بیماری هستند، ولی صاحب فرزند نیز میشوند. به خصوص اگر واریکوسل خفیف باشد، احتمال اینکه باعث ناباروری شود بسیار پایین است.
بر اساس تحقیق منتشر شده در ژورنال PubMED، واریکوسل و ناباروری یک رابطه تدریجی و پیشرونده دارند. در واقع شاید در مراحل اولیه واریکوسل، نگرانی از بابت ناباروری وجود نداشته باشد؛ اما به مرور زمان و با تشدید علائم این بیماری، احتمال ناباروری نیز افزایش مییابد.
واریکوسل خفیف و ناباروری؛ آیا واریکوسل گرید پایین خطرناک است؟
بسیاری از مردان پس از تشخیص واریکوسل خفیف، در مورد ناباروری دچار اضطراب میشوند و تصور میکنند حتی یک واریکوسل کوچک میتواند آینده باروری آنها را از بین ببرد. در حالی که واریکوسل خفیف در بسیاری از موارد مشکل جدی ایجاد نمیکند. پزشک معمولا برای تصمیمگیری درباره درمان، تنها به درجه واریکوسل توجه نمیکند، بلکه وضعیت کلی بیمار را بررسی میکند. برای بررسی ارتباط واریکوسل خفیف و ناباروری باید نتیجه آزمایش اسپرم را بررسی کرد. در کنار آن توجه به اندازه بیضهها و درد و احساس سنگینی نیز اهمیت بسیار زیادی دارد.
واریکوسل گرید ۱ و ناباروری
واریکوسل گرید ۱ خفیفترین نوع واریکوسل است و معمولا در حالت عادی قابل مشاهده نیست. این نوع واریکوسل بیشتر هنگام معاینه تخصصی و با افزایش فشار شکمی تشخیص داده میشود و حتی در بسیاری از مواقع برای فرد علائم خاصی را به همراه ندارد. واریکوسل گرید 1 و ناباروری معمولا ارتباط زیادی با یکدیگر ندارند؛ چرا که این گرید هنوز باعث افزایش دمای بیضه و تحت تاثیر قرار گرفتن اسپرمها نمیشود. با این حال، اگر فردی دارای واریکوسل گرید 1 باشد؛ اما آزمایش او غیرطبیعی باشد، باید حتما توسط متخصص اورولوژی بررسی شود.
واریکوسل گرید ۳ و ناباروری
واریکوسل گرید ۳ و ناباروری ارتباط بیشتری دارد، زیرا در این مرحله رگهای متورم معمولا بزرگتر هستند و حتی ممکن است بدون معاینه تخصصی نیز قابل مشاهده باشند. با یک لمس ساده و نگاه کردن به ناحیه بیضه، میتوانید رگهای متورم را ببینید. در واریکوسل شدید، احتمال تاثیر بیماری بر عملکرد بیضه بیشتر است، زیرا تجمع خون و افزایش دمای اطراف بیضه مدت بیشتری ادامه پیدا کرده است. بنابراین، اگر علائم زیر را احساس کردید و مدت هاست که موفق به بارداری نشدهاید، حتما به پزشک مراجعه کنید:
- احساس سنگینی در کیسه بیضه
- درد مبهم یا ناراحتی هنگام ایستادن طولانی
- مشاهده رگهای برجسته
- کاهش حجم بیضه در برخی افراد
- نامتقارن شدن بیضههای چپ و راست
- تغییر در آزمایش اسپرم
عمل واریکوسل و ناباروری؛ آیا جراحی میتواند قدرت باروری را افزایش دهد؟
هدف اصلی از عمل واریکوسل نزد بهترین دکتر اورولوژیست در تهران، اصلاح مشکل عروقی ایجادشده و بهبود شرایط عملکرد بیضه است. در بسیاری از مردانی که واریکوسل باعث کاهش کیفیت اسپرم شده است، پس از درمان با عمل جراحی، کیفیت اسپرم بهبود پیدا میکند. بنابراین، تصور اینکه عمل واریکوسل باعث ناباروری شود و اختلال در تولید اسپرم ایجاد کند، کاملا اشتباه است. با این حال، برای اینکه نتیجه عمل واریکوسل در بهبود بارداری و تولید اسپرم را ببینید، باید کمی صبور باشید.
چرخه تولید کامل اسپرم در بدن چندین هفته طول میکشد. از این جهت تغییرات مثبت آزمایش اسپرم معمولا چندین ماه بعد از جراحی قابل بررسی است. در اکثر مواقع پارامترهایی که قبل از عمل واریکوسل وجود دارند و احتمال باروری را کاهش میدادند، پس از عمل از بین میروند.
مزایای عمل واریکوسل برای بهبود باروری
عمل واریکوسل و ناباروری نه تنها با یکدیگر مرتبط نیستند، بلکه کاملا تاثیر معکوس نیز دارند. در واقع افرادی که این عمل را انجام میدهند، شاهد مزایای زیر خواهند بود:
- افزایش تعداد اسپرم: به علت کاهش دمای بیضه، تولید تعداد زیادی اسپرم که قبلا متوقف شده بود به حالت طبیعی باز میگردد.
- بهتر شدن حرکت اسپرمها: حرکت اسپرمها بعد از واریکوسل بهبود پیدا کرده و تحرک بیشتری برای رسیدن به تخمک دارند.
- افزایش کیفیت اسپرم: کیفیت اسپرم و سلامت آنها بعد از عمل واریکوسل چندین برابر بهبود پیدا خواهد کرد.
اهمیت مراجعه به متخصص اورولوژی برای جلوگیری از ناباروری ناشی از واریکوسل
اگر واریکوسل دارید، مهمترین نکته این است که درباره آینده باروری خود تصمیم عجولانه نگیرید. برخی افراد بدون نیاز به جراحی تحت مراقبت قرار میگیرند و برخی دیگر با درمان به موقع میتوانند از کاهش عملکرد بیضه جلوگیری کنند. تشخیص اینکه واریکوسل شما نیاز به درمان دارد یا خیر، تنها با بررسی تخصصی امکان پذیر است. متخصص اورولوژی با ارزیابی معاینه، سونوگرافی، آزمایش اسپرم و شرایط فردی بیمار، بهترین مسیر درمانی را مشخص میکند.
دکتر محمد رنجبری، بهترین متخصص اورولوژی در غرب تهران هستند که خدمات تخصصی در زمینه درمان بیماریهای مرتبط با دستگاه تناسلی مردان و واریکوسل را ارائه میدهند. تجربه چندین ساله در حوزه درمان واریکوسل از سوی ایشان، باعث شده تا بتوانند مناسبترین روش درمان را برای حفظ سلامت باروری، در نظر بگیرند. اگر نگران ناباروری با واریکوسل هستید، همین حالا برای معاینه حضوری نوبت خودتان را در مطب دکتر محمد رنجبری ثبت کنید.
جمعبندی
رابطه واریکوسل و ناباروری در مردان، چیزی نیست که بتوان از آن چشم پوشی کرد. نه تنها پزشکان، بلکه بسیاری از تحقیقات انجام شده نیز این موضوع را تایید میکنند؛ اما داشتن این بیماری به معنی ناباروری قطعی نیست. بسیاری از مردان مبتلا به واریکوسل میتوانند زندگی طبیعی و باروری موفق داشته باشند. اگر واریکوسل دارید، بهترین اقدام این است که وضعیت اسپرم و عملکرد بیضههای شما توسط دکتر محمد رنجبری بررسی شود. درمان بهموقع و انتخاب روش مناسب میتواند نقش مهمی در حفظ قدرت باروری و افزایش شانس بچهدار شدن داشته باشد.
سوالات متداول
آیا مردی که واریکوسل دارد میتواند بچهدار شود؟
بله. بسیاری از مردان مبتلا به واریکوسل بدون درمان یا پس از درمان مناسب، صاحب فرزند میشوند. وجود واریکوسل به تنهایی به معنی از بین رفتن قدرت باروری نیست؛ اما درمان به موقع برای پیشگیری از عوارض این بیماری توصیه میشود.
بعد از عمل واریکوسل چه زمانی اسپرم بهتر میشود؟
بهبود کیفیت اسپرم معمولا بین ۳ تا ۶ ماه بعد از جراحی شروع میشود. پزشک معمولا پس از این مدت آزمایش اسپرم را تکرار میکند تا میزان تاثیر درمان مشخص شود. بدون شک احتمال بارداری پس از انجام عمل واریکوسل چندین برابر بیشتر خواهد شد.
اگر واریکوسل را عمل نکنیم، مشکل بارداری پیدا خواهیم کرد؟
واریکوسل معمولا خودبهخود از بین نمیرود. با این حال، همه افراد نیاز به جراحی ندارند و در برخی بیماران که مشکل باروری یا علائم ندارند، پیگیری پزشکی کافی است. به متخصص اورولوژی مراجعه کنید تا وضعیت دقیق شما بررسی شود.
بدون نظر